Co kryje się za słowami?
Czy zastanawiałaś się kiedyś, jak ogromny wpływ na Twoje dziecko mają słowa, które wypowiadasz? Słowa potrafią budować, ale też ranić, kształtując w dziecku obraz samego siebie. Zastanówmy się wspólnie, jak budować pewność siebie u dziecka poprzez świadomą komunikację.
Wiemy, że jako mama, chcesz dla swojego dziecka wszystkiego, co najlepsze. Czasem jednak, nawet niechcący, możemy powiedzieć coś, co w przyszłości negatywnie wpłynie na jego samoocena dziecka. Czy kiedykolwiek, choć przez chwilę, pomyślałaś o tym, jak Twój komentarz mógł zostać odebrany?
7 zdań, których warto unikać – i dlaczego
1. „Przestań płakać!” (Uciszanie emocji)
Mówiąc dziecku „Przestań płakać!”, wysyłasz komunikat, że jego emocje są nieważne, a wręcz złe. Tłumienie emocji w dzieciństwie może prowadzić do problemów w dorosłym życiu. Alternatywą jest powiedzenie: „Widzę, że jest Ci smutno. Chodź, porozmawiajmy o tym”, dając dziecku przestrzeń na wyrażenie tego, co czuje. Jak rozmawiać z dzieckiem żeby wzmocnić jego pewność siebie? Przede wszystkim, słuchaj!
Mała Kasia przewróciła się na placu zabaw i zdarła kolano. Zamiast powiedzieć „Przestań płakać, nic się nie stało!”, jej mama przykucnęła obok, przytuliła ją i zapytała, co się stało. Kasia, czując zrozumienie, szybko się uspokoiła.
2. „Jesteś beznadziejny!” (Etykietowanie)
Etykietowanie dziecka, zwłaszcza negatywne, może być niezwykle szkodliwe. Określenie „beznadziejny” przykleja łatkę, która wpływa na to, jak dziecko postrzega samo siebie. Dziecko zaczyna wierzyć, że rzeczywiście jest „beznadziejne”. Zamiast tego, spróbuj: „Tym razem Ci nie wyszło. Spróbujmy razem inaczej”.
Błędy wychowawcze zdarzają się każdemu. Ważne, by potrafić je naprawiać. „Jak to zrobić?”: Następnym razem, gdy coś się nie uda, usiądź z dzieckiem i wspólnie poszukajcie rozwiązania. To doskonała lekcja radzenia sobie z trudnościami.
3. „Dlaczego nie możesz być jak Kasia/Tomek?” (Porównywanie)
Porównywanie dziecka do innych, rodzeństwa, kolegów, to prosta droga do obniżenia jego poczucia własnej wartości. Każde dziecko jest inne, ma swoje talenty i słabości. Porównywanie wywołuje zazdrość i poczucie niższości. Pamiętaj: „Każdy jest inny i ma swoje mocne strony”.
Internal reference: Może zainteresuje Cię artykuł o rozwoju talentów u dzieci? #rozwoj-talentu. Dowiesz się, jak odkryć mocne strony Twojego dziecka i pomóc mu w ich rozwijaniu.
4. „Zrobię to za ciebie, bo ty i tak to zepsujesz.” (Odbieranie inicjatywy)
Odbieranie dziecku możliwości samodzielnego działania podkopuje jego wiarę we własne możliwości. Uczy je, że nie potrafi niczego zrobić dobrze. Zamiast wyręczać, zaoferuj pomoc: „Spróbuj sam. Jestem obok, żeby Ci pomóc”. To buduje pewność siebie i uczy samodzielności.
Jak budować pewność siebie u dziecka? Daj mu szansę na popełnianie błędów! To naturalna część procesu uczenia się. Pamiętaj, że pewność siebie dziecka to proces, a nie cel.
5. „Nie zachowuj się jak dziecko!” (Umieszczanie w sztywne ramy)
Dzieci mają prawo do bycia dziećmi. Oczekiwanie, że będą zachowywać się jak dorośli, jest niesprawiedliwe i szkodliwe. Dziecko potrzebuje czasu na zabawę, eksperymentowanie i wyrażanie emocji. Pozwól mu na to. „Rozumiem, że jesteś zły/smutny. Możemy porozmawiać o tym, co czujesz”.
6. „Jesteś taki gruby/chudy/brzydki!” (Krytyka wyglądu)
Krytykowanie wyglądu dziecka to jeden z najgorszych sposobów na zniszczenie jego samooceny. Komentarze dotyczące wagi czy urody mogą prowadzić do kompleksów, zaburzeń odżywiania i niskiej samoakceptacji. Mów: „Jesteś piękna/przystojny taki, jaki jesteś”. Skup się na cechach charakteru, a nie na wyglądzie.
Internal reference: Zadbaj o zdrowie swoje i dziecka #zdrowie-dziecka. Pamiętaj, że zdrowy styl życia to podstawa dobrego samopoczucia, zarówno fizycznego, jak i psychicznego.
7. „Nie mam teraz dla ciebie czasu.” (Odrzucenie)
Ignorowanie potrzeb dziecka, zwłaszcza emocjonalnych, wysyła komunikat, że nie jest ono ważne. Brak czasu dla dziecka buduje poczucie odrzucenia i utraty zaufania. Nawet kilka minut poświęconych na rozmowę może zdziałać cuda: „Zaraz skończę i poświęcę Ci chwilę. Co chciałabyś/chciałbyś mi powiedzieć?”.
Pamiętaj, że komunikacja z dzieckiem jest kluczem do budowania silnej i zdrowej relacji. Staraj się każdego dnia znaleźć czas na rozmowę, zabawę i po prostu bycie razem.
Co możesz zrobić już dziś?
Zastanów się, czy któreś z tych zdań pojawiło się w Twojej komunikacji z dzieckiem. Nie obwiniaj się, tylko potraktuj to jako okazję do zmiany. Ważne jest, aby sobie wybaczyć i zacząć budować lepszą relację. Jak chwalić dziecko żeby miało wysoką samoocenę? Chwal za wysiłek, a nie tylko za wynik.
Bądź świadoma swoich słów i ich wpływu na dziecko. Zmień sposób komunikacji, a zobaczysz, jak pozytywnie wpłynie to na jego samoocena dziecka i pewność siebie dziecka.
Kilka przydatnych porad
- Używaj języka korzyści: Mów, co dziecko zyska, robiąc to, o co prosisz.
- Słuchaj uważnie: Skup się na tym, co dziecko mówi, i zadawaj pytania.
- Chwal za wysiłek, nie tylko za wynik: Doceniaj starania dziecka, nawet jeśli nie osiągnęło sukcesu.
- Akceptuj dziecko takim, jakie jest: Pokaż, że kochasz je bezwarunkowo.
Na co warto zwrócić uwagę?
Mowa ciała, ton głosu, wyraz twarzy – to wszystko ma ogromne znaczenie w komunikacji z dzieckiem. Sposób, w jaki mówimy, jest równie ważny, jak to, co mówimy. Bądź spójna w swoich słowach i działaniach. Dzieci doskonale wyczuwają nieszczerość.
Twoje dziecko – Twój skarb
Budowanie poczucia własnej wartości to długi i wymagający proces. Okazuj dziecku wiarę w jego możliwości. Wspieraj je w trudnych chwilach i ciesz się jego sukcesami. Jak wspierać rozwój emocjonalny dziecka? Przede wszystkim, kochaj je bezwarunkowo.
Pamiętaj, że Twoje dziecko jest wyjątkowe i zasługuje na Twoją miłość i akceptację. To Twój największy skarb, o który warto dbać każdego dnia. Staraj się mówić dziecku żeby się nie zniechęciło, dodawaj mu otuchy i wierz w jego potencjał.
Disclaimer: Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z psychologiem lub innym specjalistą. W przypadku jakichkolwiek problemów emocjonalnych lub wychowawczych, zalecamy skonsultowanie się z odpowiednim specjalistą.
