Asertywność rodziców: Jak mądrze rozmawiać ze specjalistą?

Czy muszę przytakiwać na każde słowo specjalisty? Jak, z miłością i szacunkiem do siebie i dziecka, wyznaczać granice

Mamy serce lwa, gdy chodzi o nasze dzieci. Instynktownie wiemy, co jest dla nich najlepsze. Jednak i my, te lwice, czasem czujemy się jak myszki pod presją autorytetu lekarza, terapeuty czy nauczyciela. Czy relacja rodzic specjalista musi być zawsze podporządkowana wizji eksperta? Jak połączyć troskę o dziecko z szacunkiem dla własnych przekonań i intuicji? Jak asertywnie bronić dziecka i siebie, bez poczucia winy, gdy w grę wchodzi dobro naszej pociechy?

Top 5 mitów na temat relacji rodzic-specjalista – czas je obalić!

W głowach wielu mam kołaczą się myśli, które utrudniają otwartą i partnerską rozmowę ze specjalistami. Te przekonania często wynikają z lęku, braku pewności siebie lub presji społecznej. Czas raz na zawsze się z nimi rozprawić!

Oto kilka przekonań, które często krążą po głowach rodziców:

Specjalista zawsze ma rację: Bo on ma wiedzę, a ja jestem tylko mamą…
Podważanie opinii specjalisty to brak szacunku: Przecież on się na tym zna, a ja mu będę mówić, co ma robić?
Asertywność w relacji ze specjalistą szkodzi dziecku: Jeśli będę się upierać, to moje dziecko na tym ucierpi.
Muszę zgadzać się na wszystko, co proponuje specjalista, bo inaczej będę złą matką: Presja idealnego rodzicielstwa potrafi paraliżować.
Nie mam prawa pytać o podstawy diagnozy lub metody leczenia: Przecież on wie lepiej, po co mam go dopytywać.

Obalamy mity, krok po kroku

Mit #1: Specjalista zawsze ma rację

Za: Specjaliści poświęcili lata na zdobycie wiedzy i doświadczenia w swojej dziedzinie. Ich diagnozy i zalecenia opierają się na solidnych podstawach naukowych i praktyce klinicznej.

Przeciw: Nikt nie jest wszechwiedzący! Wiedza medyczna i psychologiczna dynamicznie się rozwija, a co więcej, każde dziecko jest unikalne i wymaga indywidualnego podejścia. To Ty znasz swoje dziecko najlepiej i masz prawo do własnych spostrzeżeń.

Jak sobie z tym poradzić? Pamiętaj, że specjalista to partner w opiece nad Twoim dzieckiem, a nie wyrocznia. Zadawaj pytania, dziel się swoimi obserwacjami i wątpliwościami. Nie bój się wyrazić swojego zdania, nawet jeśli różni się ono od opinii specjalisty. Staraj się szukać specjalistów, którzy są otwarci na dialog i szanują Twoje zdanie.

Mit #2: Podważanie opinii specjalisty to brak szacunku

Za: Szacunek dla wiedzy i doświadczenia specjalisty jest ważny. Należy uważnie wysłuchać jego opinii i rozważyć jego zalecenia.

Przeciw: Zadawanie pytań, wyrażanie wątpliwości i poszukiwanie alternatywnych rozwiązań nie jest brakiem szacunku, a wyrazem troski o dziecko i dążenia do znalezienia najlepszego rozwiązania. Aktywne uczestnictwo w procesie leczenia to przejaw odpowiedzialnego rodzicielstwa.

Jak sobie z tym poradzić? Wyrażaj swoje wątpliwości w sposób uprzejmy i konstruktywny. Używaj zwrotów typu: „Rozumiem, co Pan/Pani mówi, ale zastanawiam się, czy…”. „Czy moglibyśmy rozważyć inne opcje?”. Pamiętaj, że masz prawo do zadawania pytań i oczekiwania na jasne i zrozumiałe odpowiedzi. Jeśli czujesz się zignorowana lub zbywana, poszukaj innego specjalisty.

Mit #3: Asertywność w relacji ze specjalistą szkodzi dziecku

Za: Ufanie specjaliście i przestrzeganie jego zaleceń może przyspieszyć proces leczenia lub terapii dziecka.

Przeciw: Brak asertywności może prowadzić do sytuacji, w której dziecko otrzymuje leczenie lub terapię, która nie jest dla niego odpowiednia lub z którą rodzic się nie zgadza. Jak pokazują badania PMC, nadmierna kontrola rodzicielska, a więc i ślepe posłuszeństwo wobec zaleceń specjalisty bez uwzględniania własnych obserwacji, może mieć negatywny wpływ na rozwój dziecka.

Jak sobie z tym poradzić? Zaufaj swojej intuicji. Obserwuj, jak Twoje dziecko reaguje na proponowane leczenie lub terapię. Jeśli masz wątpliwości, nie bój się ich wyrazić. Pamiętaj, że Twoim priorytetem jest dobro dziecka. Wyważona postawa rodzicielska, o której pisze They Are The Future, polega na łączeniu autorytetu z empatią i zrozumieniem.

Mit #4: Muszę zgadzać się na wszystko, co proponuje specjalista, bo inaczej będę złą matką

Za: Chęć bycia dobrą matką i zapewnienia dziecku najlepszej opieki jest naturalna. To odbiera spokojny sen niejednej mamie.

Przeciw: Dobra matka to nie ta, która bezkrytycznie zgadza się na wszystko, ale ta, która aktywnie uczestniczy w procesie leczenia i terapii dziecka, zadaje pytania, szuka informacji i podejmuje decyzje w oparciu o własną wiedzę i intuicję. To Ty najlepiej znasz swoje dziecko i wiesz, co jest dla niego najlepsze.

Jak sobie z tym poradzić? Przestań porównywać się z innymi mamami! Każda z nas jest inna i ma prawo do własnych wyborów. Pamiętaj, że masz prawo do błędów i wątpliwości. Najważniejsze to działać w zgodzie ze sobą i z miłością do swojego dziecka.

Mit #5: Nie mam prawa pytać o podstawy diagnozy lub metody leczenia

Za: Specjalista posiada specjalistyczną wiedzę, która może być trudna do zrozumienia dla osoby bez wykształcenia medycznego lub psychologicznego.

Przeciw: Masz prawo do pełnej informacji o stanie zdrowia swojego dziecka i proponowanych metodach leczenia. Specjalista powinien być w stanie wyjaśnić Ci wszystko w zrozumiały sposób i odpowiedzieć na Twoje pytania. Jeśli tego nie robi, możesz czuć się zagubiona i bezradna.

Jak sobie z tym poradzić? Przygotuj listę pytań przed wizytą. Nie bój się prosić o wyjaśnienie niezrozumiałych terminów. Jeśli specjalista używa języka, którego nie rozumiesz, poproś o prostsze wyjaśnienie. Pamiętaj, że masz prawo wiedzieć wszystko o leczeniu swojego dziecka.

Dlaczego asertywność to Twój supermoc w relacji ze specjalistą?

Asertywność rodziców to umiejętność wyrażania swoich opinii, potrzeb i granic w sposób jasny, stanowczy i szanujący drugą osobę. To nie jest agresja, to nie jest krzyk. To po prostu umiejętność powiedzenia „nie”, gdy czujesz, że coś nie jest w porządku. Dzięki niej możesz skutecznie bronić swojego dziecka przed błędną diagnozą i nieskutecznym leczeniem.

Jak być asertywną mamą w gabinecie specjalisty? Kilka praktycznych wskazówek

Bycie asertywną mamą wcale nie jest trudne! Wymaga jedynie odrobiny przygotowania i pewności siebie.

Przygotuj się: Zanim pójdziesz na wizytę, zastanów się, jakie masz pytania i wątpliwości. Zapisz je, żeby o niczym nie zapomnieć.
Słuchaj uważnie: Skup się na tym, co mówi specjalista, ale nie bój się przerywać i prosić o wyjaśnienie, jeśli coś jest dla Ciebie niezrozumiałe.
Wyrażaj swoje opinie: Nie bój się mówić, co myślisz i czujesz. Pamiętaj, że Twoje zdanie jest ważne!
Zadawaj pytania: Pytaj o wszystko, co Cię niepokoi. Nie ma niemądrych pytań!
Ustalaj granice: Nie zgadzaj się na nic, co jest wbrew Twoim przekonaniom lub co uważasz za szkodliwe dla Twojego dziecka.
Szukaj drugiej opinii: Jeśli masz wątpliwości co do diagnozy lub proponowanego leczenia, zawsze możesz skonsultować się z innym specjalistą. Masz do tego pełne prawa rodziców w szpitalu i poza nim.
Pamiętaj o szacunku: Asertywność nie oznacza braku szacunku. Wyrażaj swoje opinie w sposób uprzejmy i kulturalny.

Badanie opublikowane w ERIC podkreśla, że asertywność rodziców idzie w parze z ich postawą wobec szukania pomocy. Oznacza to, że im bardziej jesteś pewna swoich praw i potrzeb, tym łatwiej przyjdzie Ci aktywnie poszukiwać informacji i wsparcia dla swojego dziecka, a to z kolei przekłada się na lepszą komunikację ze specjalistami i bardziej świadome decyzje dotyczące zdrowia Twojej pociechy.

„A co, jeśli specjalista się obrazi?” – Lęki i jak sobie z nimi radzić

Wiele mam obawia się reakcji specjalisty na ich asertywność. Boją się, że lekarz lub terapeuta się obrazi, przestanie traktować ich poważnie lub zaszkodzi to dziecku. Ten strach jest zrozumiały, ale nie powinien Cię paraliżować. Pamiętaj, że dobry specjalista zrozumie i uszanuje Twoje prawo do wyrażania opinii i zadawania pytań. Jeśli tak nie jest, być może warto rozważyć zmianę specjalisty i szukać drugiej opinii lekarskiej dla dziecka. W takich sytuacjach pomocne może być wiedzieć, jak reagować, gdy lekarz Cię nie słucha.

Dziecko to najlepszy kompas – zaufaj swojej intuicji

Pamiętaj, że to Ty jesteś ekspertem od swojego dziecka. Nikt nie zna go lepiej niż Ty. Zaufaj swojej intuicji i nie bój się bronić jego dobra. Jak sugeruje badanie Exploring Parenting Styles Patterns and Children’s Socio-Emotional Development opublikowane w PMC, styl rodzicielski oparty na autorytecie, ale jednocześnie uwzględniający potrzeby i emocje dziecka, sprzyja jego zdrowemu rozwojowi. Pamiętaj, że opieka nad dzieckiem to nie tylko obowiązek, ale i przywilej.

Asertywność – prezent dla Twojego dziecka i dla Ciebie

Ucząc się asertywności w relacjach z lekarzami i terapeutami, dajesz swojemu dziecku cenny przykład. Pokazujesz mu, że warto walczyć o swoje zdanie, że można szanować innych, nie rezygnując z własnych przekonań. To także prezent dla Ciebie – poczucie sprawczości, pewność siebie i świadomość, że robisz wszystko, co w Twojej mocy, dla dobra swojego dziecka.

Warto się zastanowić: Zastanów się, w jakich sytuacjach najtrudniej jest Ci być asertywną w kontakcie ze specjalistami. Co Cię powstrzymuje? Jakie lęki Cię blokują? Spróbuj przepracować te emocje i przygotować się na kolejne wizyty.

Polecamy: Jeśli masz trudności z asertywnością, rozważ udział w warsztatach lub treningach, które pomogą Ci nabyć i udoskonalić tę umiejętność. Pamiętaj, że asertywność to nie tylko umiejętność, ale i postawa, którą można wypracować. A jeśli czujesz, że ogarnia Cię lęk o przyszłość dziecka, poszukaj wsparcia i spróbuj przepracować swoje obawy.

Informacja: Pamiętaj, że ten artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie zastępuje profesjonalnej porady medycznej. W razie jakichkolwiek wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub innym specjalistą.

Dbamy o wiarygodność naszych treści. Oto materiały, które były podstawą do stworzenia artykułu:

„Revisiting the debate on effects of parental power-assertive control” – PMC
„Relationship between Parenting Styles, Assertiveness and Attitudes towards seeking” – ERIC
„Exploring Parenting Styles Patterns and Children’s Socio-Emotional Development” – PMC (2023).
„Why Parenting Styles Matter When Raising Children” – Verywell Mind (2024).
„Assertive Parenting: The Incredible Benefits for Your Child” – They Are The Future