Czy „idealne” życie z Instagrama istnieje naprawdę?
Zastanówmy się, dlaczego matki, a zwłaszcza przyszłe matki, są tak podatne na presję w mediach społecznościowych. Wyobraź sobie: jesteś w ciąży, hormony buzują, ciało się zmienia, a Ty przeglądasz profile „fit mam”, które wyglądają jakby w ogóle nie zaznały trudu porodu. Pojawia się syndrom „idealnej mamy” – wizja kobiety, która zawsze wygląda perfekcyjnie, ma idealnie urządzone mieszkanie, a jej dzieci są zawsze grzeczne i uśmiechnięte. Czy to aby na pewno realny obraz? Oczywiście, że nie! To starannie wykreowany wizerunek, który ma niewiele wspólnego z rzeczywistością macierzyństwa. Ale ta świadomość często umyka, szczególnie w momencie, gdy jesteśmy najbardziej wrażliwe.
Selfie, filtry i perfekcyjne kadry – to narzędzia, które tworzą iluzję, za którą tęsknimy. Media społecznościowe bombardują nas obrazami „idealnych” ciał, co może prowadzić do kompleksów i niezadowolenia z własnego wyglądu. Zastanów się, ile czasu spędzasz, porównując się z innymi kobietami w sieci? Czy te porównania sprawiają, że czujesz się lepiej, czy gorzej? Często nie zdajemy sobie sprawy, jak bardzo ta wizualna presja wpływa na nasze postrzeganie samej siebie.
Żyjemy w czasach, gdzie dokumentowanie każdego momentu stało się normą. „Życie w obiektywie” – czy ciągłe robienie zdjęć i udostępnianie ich w sieci nie oddala nas od przeżywania prawdziwych emocji? Zamiast cieszyć się chwilą, skupiamy się na tym, jak ją uwiecznić i jak wypadniemy na zdjęciu. To trochę jak oglądanie koncertu przez ekran telefonu – tracimy kontakt z rzeczywistością i z samą sobą.
Poczucie własnej wartości na huśtawce lajków – jak to działa?
Media społecznościowe to mistrzowie w generowaniu kompleksów, a wszystko za sprawą mechanizmu porównań społecznych. Nieustannie oceniamy siebie w odniesieniu do innych – ich wyglądu, sukcesów, stylu życia. To trochę jak w wyścigu szczurów, gdzie zawsze znajdzie się ktoś, kto wydaje się być „przed nami”.
Badanie CORE ujawnia zatrważające dane: aż 88% osób angażuje się w porównania społeczne na Facebooku, z czego 98% to porównania w górę. Oznacza to, że większość z nas porównuje się z osobami, które postrzegamy jako bardziej atrakcyjne, szczęśliwe lub odnoszące większe sukcesy. To prosta droga do obniżenia poczucia własnej wartości. Dodatkowo, badanie wykazało, że spędzanie zaledwie jednej godziny dziennie na Facebooku może prowadzić do obniżenia wyniku poczucia własnej wartości o 5.574 punkty. To już konkretne liczby, które dają do myślenia.
Mała sieć, duży problem? Jak liczba znajomych wpływa na samopoczucie.
Okazuje się, że nie tylko jakość, ale i ilość ma znaczenie. Badanie opublikowane w „Frontiers in Psychology” w 2021 roku (DOI: 10.3389/fpsyg.2021.734206) analizowało, jak wielkość sieci społecznej w mediach społecznościowych wpływa na związek między korzystaniem z tych platform a poczuciem własnej wartości. Badanie to, przeprowadzone na grupie 123 uczestników, wykazało, że przy małej liczbie znajomych (poniżej 150 osób) korzystanie z mediów społecznościowych jest negatywnie skorelowane z poczuciem własnej wartości. Innymi słowy, im mniej masz „znajomych”, tym bardziej media społecznościowe mogą obniżać Twoją samoocenę.
Dlaczego tak się dzieje? Kiedy mamy niewielu znajomych, każdy komentarz, każdy lajk nabiera większego znaczenia. Brak reakcji może być odbierany jako osobisty atak, potwierdzenie naszych lęków i kompleksów. Czy im więcej znajomych, tym lepiej? Niekoniecznie. Ważniejsza jest jakość relacji niż ich ilość. Lepiej mieć kilku prawdziwych przyjaciół, którzy nas wspierają i akceptują, niż tysiące wirtualnych „znajomych”, którzy oceniają nas przez pryzmat idealnych zdjęć.
Tożsamość w erze cyfrowej: Kim jestem naprawdę?
Czym właściwie jest tożsamość? Najprościej mówiąc, to odpowiedź na pytanie „Kim jestem?”. To zbiór przekonań, wartości, cech i doświadczeń, które definiują nas jako jednostkę. W kontekście mediów społecznościowych, tożsamość staje się bardziej złożona. Czy mój profil na Instagramie to ja? Czy zdjęcia, które udostępniam, w pełni oddają to, kim jestem? Często kreujemy wirtualny obraz siebie, który ma niewiele wspólnego z rzeczywistością. Staramy się pokazać od najlepszej strony, ukrywamy wady i niedoskonałości. To trochę jak zakładanie maski – z czasem możemy zapomnieć, kim jesteśmy pod nią.
Media społecznościowe mogą zarówno budować, jak i niszczyć nasze poczucie własnej wartości. Z jednej strony, dają nam możliwość wyrażania siebie, dzielenia się swoimi pasjami i zainteresowaniami. Z drugiej strony, narażają nas na nieustanną ocenę i porównywanie się z innymi. Jak odróżnić autentyczność od autopromocji? To trudne, ale kluczowe. Pamiętaj, że to, co widzisz w sieci, to tylko wycinek rzeczywistości. Nie daj się zwieść idealnym zdjęciom i perfekcyjnym opisom. Skup się na tym, co naprawdę ważne – na swoich wartościach, pasjach i relacjach z bliskimi.
Historie matek, które odnalazły swoją pasję dzięki mediom społecznościowych, są inspirujące. Joanna, mama dwójki dzieci, założyła profil na Instagramie, gdzie dzieli się swoimi przepisami na zdrowe i szybkie dania. Dzięki temu nie tylko rozwija swoje hobby, ale także inspiruje innych do zdrowego odżywiania. Jednak są też historie, które mrożą krew w żyłach. Kinga, po urodzeniu dziecka, zaczęła obsesyjnie przeglądać profile „idealnych mam”, co doprowadziło ją do depresji poporodowej. Zatraciła się w wirtualnym świecie, zapominając o własnych potrzebach i uczuciach.
Odetnij się od szumu: Jak chronić swoją tożsamość w sieci?
Jeśli czujesz, że media społecznościowe zaczynają negatywnie wpływać na Twoje samopoczucie i poczucie tożsamości, czas na zmiany. Detoks od mediów społecznościowych – czy to rozwiązanie dla każdego? Na pewno warto spróbować. Jak zacząć? Ustal konkretne ramy czasowe, np. ogranicz czas spędzany w sieci do 30 minut dziennie. Wyłącz powiadomienia, aby nie kusiło Cię sprawdzanie, co nowego się pojawiło. Wykorzystaj ten czas na coś, co sprawia Ci radość – spacer, czytanie książki, spotkanie z przyjaciółmi. Warto też zastanowić się, jak uchronić bliskich przed negatywnym wpływem dezinformacji.
Świadome korzystanie z mediów społecznościowych to klucz do sukcesu. Ustawiaj granice, selekcjonuj treści, unikaj porównań społecznych. Przestań obserwować profile, które wywołują u Ciebie negatywne emocje. Zamiast bezmyślnie przeglądać zdjęcia, skup się na tym, co naprawdę Cię interesuje i inspiruje. Pamiętaj, że masz kontrolę nad tym, co widzisz w sieci.
Nie zapominaj o budowaniu relacji poza internetem. Jak odnaleźć radość w „analogowym” życiu? To proste! Spotkania z przyjaciółmi, hobby, czas z rodziną – to wszystko daje nam poczucie przynależności i spełnienia. Zamiast spędzać wieczór przed ekranem telefonu, zaproponuj rodzinie planszówki. Zamiast pisać komentarze pod zdjęciami, zadzwoń do przyjaciółki i zapytaj, jak się czuje. Jeżeli czujesz, że konflikty w rodzinie są częste, poszukaj sposobów na konstruktywne rozwiązywanie sporów.
Krok po kroku: Praktyczny plan działania dla mam w sieci
Czas na konkrety! Oto praktyczny plan działania, który pomoże Ci chronić swoją tożsamość w świecie mediów społecznościowych:
- Ustal priorytety: Co jest dla mnie najważniejsze w życiu? Rodzina, zdrowie, pasja?
- Ogranicz czas spędzany w mediach społecznościowych: Ustal konkretne ramy czasowe i trzymaj się ich. Możesz użyć aplikacji, które monitorują czas spędzany w sieci i wysyłają powiadomienia, gdy przekroczysz limit.
- Przestań obserwować profile, które wywołują negatywne emocje: „Oczyszczanie” profilu to podstawa. Bez sentymentów – jeśli dany profil sprawia, że czujesz się gorzej, po prostu przestań go obserwować.
- Skup się na budowaniu autentycznych relacji: Rozmawiaj z ludźmi, słuchaj ich, dziel się swoimi przemyśleniami. Prawdziwe relacje dają nam oparcie i poczucie przynależności, którego nie zastąpią żadne wirtualne lajki.
- Pamiętaj o sobie: Znajdź czas na relaks, hobby, aktywność fizyczną. Dbaj o swoje ciało i umysł – to najlepsza inwestycja w siebie. Jeśli czujesz, że to za mało, to rozważ jak radzić sobie ze stresem.
Pamiętaj, że jesteś wyjątkowa i wartościowa, niezależnie od tego, co widzisz w mediach społecznościowych. Skup się na swoim życiu, na swoich pasjach i na relacjach z bliskimi. Nie pozwól, aby wirtualny świat zawładnął Twoją tożsamością.
Dbamy o to, by nasze treści były rzetelne i oparte na naukowych faktach. Poniżej znajdziecie materiały, które były inspiracją do stworzenia tego artykułu:
- „The Moderating Role of Social Network Size on Social Media Use and Self-Esteem” – Frontiers in Psychology (2021). DOI: 10.3389/fpsyg.2021.734206
- „Impact of Social Media on Self-Esteem” – (core.ac.uk – PDF)
Głęboko cenimy rzetelność i wiarygodność naszych informacji, dlatego pod tym adresem możesz dowiedzieć się więcej na temat naszej Polityki Publikacji
Informacja: Artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie zastępuje profesjonalnej konsultacji medycznej lub psychologicznej. W przypadku problemów ze zdrowiem psychicznym, skonsultuj się z lekarzem lub psychoterapeutą.
