Odruch Moro: Dlaczego noworodek gwałtownie wyciąga rączki i jak go uspokoić?
„Ojej, co się stało?!” Te słowa z pewnością obiły Ci się o uszy, a może nawet sama je wypowiedziałaś, patrząc na swoje maleństwo. Spokojnie, to prawdopodobnie odruch Moro! Ten nagły, gwałtowny ruch, kiedy noworodek wyciąga rączki, a potem jakby się obejmuje, potrafi nieźle wystraszyć, szczególnie świeżo upieczonych rodziców. „Mój Franek tak się przestraszył, że aż podskoczyłam razem z nim! – mówi Magda”, doskonale to rozumiem. Dlatego ten artykuł jest dla Ciebie – żebyś wiedziała, co się dzieje z Twoim dzieckiem i jak możesz mu pomóc.
Zrozumienie odruchu Moro u niemowląt i wiedza, jak reagować, pomaga uspokoić dziecko i zmniejszyć stres rodziców. Zapewniam, damy radę!
Co to właściwie jest ten odruch Moro? Rozmawiamy z pediatrą!
Żeby rozwiać wszelkie wątpliwości, porozmawiajmy z ekspertem. Poprosiłam o pomoc dr. Tomasza Kowalskiego, pediatrę z wieloletnim doświadczeniem.
Ja: Panie doktorze, co dokładnie dzieje się w organizmie dziecka podczas tego odruchu?
Dr Tomasz Kowalski: Odruch Moro to pierwotna reakcja na nagłą zmianę bodźców, np. głośny dźwięk czy nagła zmiana pozycji. To odruch bezwarunkowy, obecny już od urodzenia i stopniowo zanikający w pierwszych miesiącach życia. To pozostałość po naszych przodkach, rodzaj instynktownego odruchu obronnego, mającego na celu przywrócenie równowagi i poszukiwanie bliskości z opiekunem.
Jak rozpoznać, że to na pewno odruch Moro?
Charakterystyczny dla odruchu Moro jest jego przebieg. Najpierw dziecko gwałtownie wyprostowuje rączki, odrzucając głowę do tyłu, a potem szybko przyciąga je do siebie, jakby chciało się objąć. Czasem towarzyszy temu płacz. Ważne, żeby odróżnić ten odruch od innych reakcji dziecka, które mogą Cię zaniepokoić. Na przykład, kolka objawia się przede wszystkim długotrwałym, intensywnym płaczem, a nie nagłymi ruchami. Odruch Moro najczęściej występuje podczas snu, przewijania, a nawet przy nagłym hałasie.
Dlaczego mój maluszek tak się przestrasza? Przyczyny odruchu Moro.
Odruch Moro jest naturalną reakcją noworodka na bodźce zewnętrzne i nie oznacza, że dziecko cierpi. Przyczyn może być wiele. Nagły hałas, zmiana pozycji, brak poczucia bezpieczeństwa – to wszystko może wywołać ten odruch. „Pamiętam, jak Bianka budziła się z płaczem przy najcichszym szmerze. Wtedy zrozumiałam, że musi czuć się bezpiecznie w łóżeczku.” – wspomina Justyna.
Niedawne badanie opublikowane w „Developmental Medicine & Child Neurology” (2018) wykazało, że noworodki, które doświadczają silniejszego odruchu Moro, mogą mieć większą wrażliwość na bodźce sensoryczne. Badacze zaobserwowali, że te dzieci reagowały intensywniej na głośne dźwięki i zmiany temperatury. Praktyczny wniosek z tego badania jest taki, że warto zadbać o spokojne i przewidywalne otoczenie dla maluszka, aby zminimalizować wywoływanie tego odruchu.
Sposoby na wyciszenie burzy. Jak ukoić dziecko podczas odruchu Moro?
Najważniejsze to zachować spokój! Twój stres udziela się dziecku. Oto kilka sprawdzonych sposobów na ukojenie maluszka:
- Techniki otulania: Otulanie dziecka w specjalny kocyk lub otulacz daje mu poczucie bezpieczeństwa i ogranicza gwałtowne ruchy. Spróbuj tego: rozłóż kocyk w kształcie rombu, złóż górny róg do środka. Połóż dziecko na plecach, tak aby jego ramiona były poniżej złożonego rogu. Zawiń lewy róg kocyka wokół ciała dziecka i wsuń go pod jego prawy bok. Następnie zawiń dolny róg kocyka do góry i wsuń go pod ramiona dziecka. Na koniec zawiń prawy róg kocyka wokół ciała dziecka i zepnij go. Pamiętaj, żeby otulanie nie było zbyt ciasne – dziecko powinno mieć swobodę ruchu nóżek.
- Kołysanie: Delikatne, rytmiczne kołysanie uspokaja dziecko i przypomina mu czas spędzony w brzuchu mamy. Ważne, żeby kołysać spokojnie, bez gwałtownych ruchów.
- „Ssss…” – Dźwięki, które działają cuda: Biały szum, szum suszarki lub odkurzacza działają na wiele dzieci uspokajająco. Możesz też użyć specjalnej aplikacji z białym szumem.
- Delikatny dotyk i bliskość rodzica: Kangurowanie, czyli kontakt skóra do skóry, oraz noszenie w chuście dają dziecku poczucie bliskości i bezpieczeństwa.
Kiedy odruch Moro powinien zniknąć i kiedy szukać pomocy? Neurologopeda radzi!
Porozmawiajmy o tym, kiedy powinna zapalić się czerwona lampka. Zapytałam o to neurologopedę, mgr Katarzynę Nowak.
Ja: Pani Katarzyno, w którym momencie powinniśmy zacząć się niepokoić, jeśli odruch Moro nie zanika?
Mgr Katarzyna Nowak: Zazwyczaj odruch Moro zanika między 3. a 6. miesiącem życia. Jeśli utrzymuje się dłużej lub jest bardzo silny i utrudnia funkcjonowanie dziecka, warto skonsultować się z pediatrą lub neurologiem dziecięcym. Szczególnie niepokojące są sytuacje, gdy odruch występuje asymetrycznie (silniej po jednej stronie ciała) lub gdy towarzyszą mu inne objawy, takie jak opóźnienia w rozwoju motorycznym.”
Ważne, aby obserwować dziecko. Jeśli zauważysz asymetrię w występowaniu odruchu, czyli na przykład jedna rączka reaguje silniej niż druga, to warto skonsultować się ze specjalistą. Opóźnienia w rozwoju motorycznym, takie jak trudności z podnoszeniem główki czy obracaniem się, również powinny skłonić do wizyty u lekarza. Dodatkowo, zachęcamy do zapoznania się z artykułem o neurorozwoju noworodka, aby dowiedzieć się, jak wspierać rozwój mózgu Twojego maluszka od pierwszych dni życia.
Otulanie, bliskość i spokój – najważniejsze, żeby przetrwać ten czas!
Pamiętaj, odruch Moro to normalny etap w rozwoju Twojego dziecka. Otulanie, bliskość, spokojna atmosfera i Twoja obecność to najlepsze, co możesz mu dać. Jeśli jednak masz jakiekolwiek wątpliwości, nie wahaj się skonsultować z lekarzem.
Macierzyństwo to piękna, ale i wymagająca droga. Zawsze możesz liczyć na wsparcie rodziny, przyjaciół, a także specjalistów. Bądź cierpliwa i ufaj swojej intuicji. Zobaczysz, wszystko będzie dobrze!
Jeśli interesują Cię inne odruchy noworodka, możesz poczytać na temat:
Informacje zawarte w tym artykule mają charakter wyłącznie informacyjny i nie zastępują profesjonalnej porady medycznej. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości dotyczących zdrowia dziecka, należy skonsultować się z lekarzem.
